น้ำจิ้มคืออะไร

น้ำจิ้มมีไว้จิ้มอาหารต่างๆเป็นวัฒนธรรมการกินอาหารของชาวเอเชีย เช่น อาหารจีนก็มีน้ำจิ้ม อาหารเวียดนามก็มีน้ำจิ้ม อาหารพม่าก็มีน้ำจิ้ม อาหารลาวก็มีน้ำจิ้ม อาหารญี่ปุ่นยังมีน้ำจิ้มเลย แต่อาหารชาติไหนๆก็ไม่มีน้ำจิ้มมากมายเท่าอาหารไทย

อาหารไทยกับวัฒนธรรมการเสิร์ฟน้ำจิ้มมาด้วยกันนั้นมีมานาน นับวันยิ่งพัฒนาสูตรน้ำจิ้มออกมามากมาย เพื่อรับรองอาหารแทบทุกชนิด น้ำจิ้มพื้นฐานที่เสิร์ฟกับทุกอาหารหรือเรียกว่าน้ำจิ้มประจำตัวโต๊ะอาหารไทยเลยก็ว่าได้ คือ น้ำปลาพริกมะนาวกระเทียมซอยหรือน้ำปลาพริกป่นกับมะนาว

ในกระบวนการสร้างสรรค์น้ำจิ้มของภูมิปัญญาไทยนั้น มีนับเป็นร้อยๆ ชนิดทีเดียวซึ่งต่างก็มีรสชาติเป็นเอกลักษณ์ของตัวเอง ในอาหารบางชนิดมีน้ำจิ้มให้เลือกกินถึง 3 ชนิดก็มี เพื่อสนองตามรสนิยมและตามวัยของผู้กิน

น้ำจิ้มแบ่งออกตามหมวดของอาหาร เริ่มด้วยน้ำจิ้มอาหารทะเลทุกชนิด ทุกกรรมวิธีการปรุงน้ำจิ้ม เช่น น้ำจิ้มซีฟูดส์ก็จะเป็นการรวบรวมเครื่องเทศหลายอย่างปั่นโดยเครื่องปั่น ซึ่งหลักๆ แล้วก็จะเป็นนึ่ง ย่างด้วยเตาปิ้งย่าง อบด้วยเตาอบ เพราะอาหารทะเลอร่อยที่ความสดจากทะเลอยู่แล้วผสมเข้ากันกับรสน้ำจิ้มแนมแกมด้วยผักสดๆ เช่น น้ำจิ้มหอยนางรมสด โรยหน้าด้วยหอมเจียวหรือกระเทียมซอย กินกับยอดกระถิน เสริมรสหอยที่หวานนุ่มกับรสเผ็ดเปรี้ยวหวาน เพิ่มเติมด้วยความหอมความหวานของหอมเจียว เนื้อหอยผสานกับยอดกระถิน ทำให้รสผักหวานจัดขึ้นมาทันทีอย่างน่าอัศจรรย์นั้น อร่อยไม่เบาเลยทีเดียว กระนั้นก็ตาม น้ำจิ้มกินกับหอยนางรมสดๆ ยังมีถึง 2-3 ชนิด แล้วแต่ร้าน เช่นนี้เป็นต้น

พูดถึงน้ำจิ้มทะเลของประเทศไทยนั้นนับได้ว่ามีมากชนิดที่สุด เหนืออาหารทะเลทุกชาติ เช่น ของเวียดนาม น้ำจิ้มอาหารทะเลของเขามีเพียงแค่ “เกลือผสมมะนาวเคล้ากับพริกไทยบุบหยาบ” เท่านั้นเอง แต่ขอบอกว่าอย่าดูเบาน้ำจิ้มแบบง่ายๆ อันนี้ ลองไปทำกินดู จิ๋วแต่แจ๋วทีเดียว เพราะทำให้อาหารทะเลอร่อยขึ้นจริงๆ

น้ำจิ้มหมวดอาหารอื่นๆ ก็มี น้ำจิ้มอาหารปิ้งย่าง น้ำจิ้มอาหารจานเดียว น้ำจิ้มอาหารทอดและอาหารว่าง น้ำจิ้มอาหารนึ่งและหม้อไฟ ยังมีน้ำจิ้มมะม่วงดิบที่ออกรสเปรี้ยวและน้ำจิ้มอาหารอื่นๆอีกนานัปการ
คำว่าน้ำจิ้มเสียอย่าง รสชาติก็บอกว่าต้องมีเป็ด มีเปรี้ยว มีหวาน มีเค็ม แต่จะออกแบบไหน รสหนักทางรสใด ก็แล้วแต่ชนิดน้ำจิ้มนั้นๆ

น้ำจิ้มจะทำให้อร่อยได้ต้องคำนึงถึงเครื่องปรุงอย่างพริก กระเทียม และเครื่องปรุงรสเปรี้ยว เค็มหวาน เป็นสำคัญ ไม่เพียงเท่านี้ เครื่องปรุงประเภทสมุนไพรสด เครื่องเทศต่างๆ ก็ต้องเลือกสรรของดีมีคุณภาพเช่นกัน เครื่องปรุงทุกชนิด ไม่ว่าจะปรุงรส ปรุงกลิ่น ปรุงเผ็ด หัวใจสำคัญของความอร่อยคือคุณภาพของเครื่องปรุงที่เลือกใช้ และนี่คือที่มาของเสน่ห์แห่งความอร่อย